10 frietfeiten die u nog niet wist
U denkt dat u friet kent? U eet het al uw hele leven. Maar kent u het écht? Hier zijn 10 feiten die uw relatie met de puntzak voorgoed veranderen.
![]()
Foto: www.snack-nieuws.nl via Wikimedia Commons, CC BY 2.0.
1. De ideale friet is exact 11 mm dik
Niet 10, niet 12. Precies 11 millimeter. Dat is de Belgische frietnorm. Dunner en hij wordt slap. Dikker en hij is vanbinnen niet gaar. 11 mm is de gulden middenweg waar generaties frituristen hun eer op verpand hebben.
2. Het perfecte aardappelras heet Bintje
De ideale friet wordt gemaakt van het bintje, een aardappelras dat in 1905 werd ontwikkeld door de Friese onderwijzer K.L. de Vries. Bintjes zijn stevig, hebben een lage waterinhoud en worden niet snel pap. De beste bintjes komen uit Vlaams-Brabant. U wist niet dat aardappelen een terroir hadden. Nu wel.
3. Friet werd populair door de Eerste Wereldoorlog
Tijdens WO I stonden Belgische frietkramen vlakbij de frontlinies om de soldaten te voeden. De Engelse soldaten noemden het “French Fries” omdat de Belgische soldaten Frans spraken. Zo verloren we de naamsbekendheid, maar wonnen we de frietoorlog.
4. België heeft een ridderorde voor frituristen
Het NaVeFri (Nationaal Verbond van Frituristen) reikt op de Nationale Dag van de Friturist eretekens uit in de Orde van de Gulden Puntzak. Trouwe frituristen kunnen een Zilveren Kruis ontvangen of benoemd worden tot Ridder, Officier of Groot-Officier. Een friturist met een lintje is geen zeldzaamheid.
5. Friet in de ruimte
In 2013 liet het ISS speciale frietjes maken die astronauten in de ruimte kunnen eten. De frietjes zijn kleiner dan normaal en hebben een coating zodat ze niet uit elkaar vallen in zero gravity. Houston, we have fries. (Lees het volledige verhaal over friet in de ruimte.)
6. De oudste frituur dateert van 1842
Frituur Max op de Groenplaats in Antwerpen bestaat al sinds 1842. Dat is 183 jaar friet bakken. Ter vergelijking: België bestaat pas sinds 1830. De frituur is bijna even oud als het land zelf. Meer over Fritkot Max, en over de oudste frituur ter wereld elders.
7. Het enige frietmuseum ter wereld staat in Brugge
Het Frietmuseum in de Saaihalle (Vlamingstraat 33) is het eerste en enige museum ter wereld dat volledig aan friet is gewijd. Sinds 2008 trekt het jaarlijks 90.000 bezoekers. In de middeleeuwse kelder kunt u friet proeven. Dit is beschaving.
8. Frietjes drijven
Frietjes bevatten genoeg zetmeel en lucht om te blijven drijven in water. Dit is wetenschappelijk bewezen en culinaire kennis tegelijk. Laat u niet verleiden om er een racebootje van te maken.
9. De frietkotcultuur is erkend immaterieel erfgoed
Tussen 2014 en 2017 werd de Belgische frietkotcultuur door de drie gemeenschappen (Vlaams, Frans, Duitstalig) erkend als immaterieel cultureel erfgoed. Voor een plek op de UNESCO-lijst is al vaak gepleit, maar die erkenning is er tot nog toe niet: het gaat om Belgische erkenningen, niet om een UNESCO-inschrijving. Friet is niet zomaar eten. Friet is cultuur. Letterlijk.
10. België produceert 3,2 miljard kilo friet per jaar
Dat is 3.200.000.000 kilogram. Genoeg om elke Belg 280 kilo friet te geven. We eten er zelf ‘maar’ 86 kilo per persoon per jaar. De rest gaat naar de rest van de wereld. België is de grootste frietproducent ter wereld. En dat mag geweten zijn.
Wat zegt FrietGPT?
Ik analyseerde 10.004 frietgerelateerde documenten. De meest gebruikte term is “goudgeel.” De tweede is “mayonaise.” De derde is “eigenlijk moest ik stoppen.” FrietGPT concludeert dat de Belgische friet het best gedocumenteerde voedingsmiddel ter wereld is, na de aardappel zelf. De cirkel is rond.
Tijd om uw kennis in de praktijk te brengen? Vind een frituur bij jou in de buurt.